Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Wstęp do literaturoznawstwa

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 09-WL-FK-11 Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (brak danych)
Nazwa przedmiotu: Wstęp do literaturoznawstwa
Jednostka: Instytut Etnolingwistyki
Grupy: Przedmioty dla programu DLx-AzjaWX
Przedmioty dla programu DLx-Kor
Punkty ECTS i inne: 2.00
Język prowadzenia: (brak danych)
Skrócony opis:

Wprowadzenie do podstawowych zagadnień związanych z treściami kształcenia - elementami procesu historycznoliterackiego oraz ze strukturą, funkcjami i analizą dzieła literackiego.

Nabycie umiejętności przeprowadzania samodzielnych analiz filologicznych w zakresie ww. problematyki oraz umiejętności pogłębiania wiedzy teoretycznoliterackiej na podstawie literatury przedmiotu.

Pełny opis:

Literaturoznawstwo jako nauka filologiczna - wstępne rozróżnienia i definicje, przedmiot badań, metody. Podstawy semiotyki - koncepcje F. de Saussure`a, Ch. Peirce`a i Ch. Morrisa. Funkcje języka (K. Bűhler, R. Jakobson, S. Barańczak); kultura masowa, ze szczególnym uwzględnieniem literatury. Stylistyka ogólna, pojęcie stylu, klasyfikacje stylów. Fonetyczne, leksykalne, morfologiczne, składniowe, semantyczne środki stylistyczne. Stylizacja - pojęcie i rodzaje. Główne elementy struktury dzieła literackiego, problemy kompozycji. Wersyfikacja - rytmika, rymika, strofika, wybrane systemy wesyfikacyjne. Elementy metryki porównawczej, ze szczególnym uwzględnieniem wersyfikacji starożytnej Grecji i Rzymu. Genologia - podział na rodzaje i gatunki literackie. Liryka, epika, dramat - wyznaczniki rodzajowe i podstawowe gatunki, ze szczególnym uwzględnieniem antycznej genezy dramatu. Elementy procesu historycznoliterackiego.

Literatura:

- Barańczak S., Tablica z Macondo. Osiemnaście prób wytłumaczenia, po co i dlaczego się pisze, dowolne wydanie.

- Bartoszyński K., red., Studia z teorii literatury. Archiwum przekładów "Pamiętnika Literackiego", t. 1 - 2, Wrocław 1977 - 1988.

- Burzyńska A., Markowski M.P., Teorie literatury XX wieku. Kraków 2007.

- Głowiński M., Okopień-Sławińska A., Sławiński J., Zarys teorii literatury, dowolne wydanie.

- Gołaszewska M., Zarys estetyki, dowolne wydanie.

- Korolko M., Sztuka retoryki. Przewodnik encyklopedyczny, Warszawa 1990 (lub wyd. następne).

- Kulawik A., Poetyka. Wstęp do teorii dzieła literackiego, dowolne wydanie.

- Markiewicz H., Główne problemy wiedzy o literaturze, wyd. 5, Kraków 1980.

- Markiewicz H., Wymiary dzieła literackiego, Kraków 1984.

- Markiewicz H., red., Współczesna teoria badań literackich za granicą, t. 1 - 3, wyd. 2, Kraków 1976.

- Markiewicz H., red., Problemy teorii literatury, t. 1 - 4, Wrocław 1987 - 1993.

- Markowski M.P., Nycz R., red., Kulturowa teoria literatury. Kraków 2008.

- Mayenowa M.R., Poetyka teoretyczna. Zagadnienia języka, wyd. 2 (lub następne), Wrocław 1979.

- Mitosek Z., Teorie badań literackich, Warszawa 1983 (lub wyd. następne).

- Sławiński J., red., Słownik terminów literackich, wyd. 3, Wrocław 1998.

- Wellek R., Warren A., Teoria literatury, wyd. 3, Warszawa 1976.

- Ziomek J., Retoryka opisowa, Wrocław 1990 (lub wyd. następne).

Efekty uczenia się:

Po ukończeniu przedmiotu (modułu) student:

Potrafi zdefiniować znak i wyróżnić jego typy oraz opisać jego funkcje; zna wybrane uniwersalia językowe

Potrafi przedstawić podstawy metodologiczne językoznawstwa i wskazać powiązania z innymi naukami

Potrafi opisać klasyfikacje języka i opisać obecną sytuację języków na świecie podając odpowiednie dane liczbowe (procenty i proporcje liczby języków względem liczby ludności na świecie)

Potrafi opisywać typy pisma i zna przykłady języków, w których używane są te typy pisma

Potrafi uzasadnić definicję języka jako systemu i wymienić podstawowe jednostki języka oraz działy językoznawstwa opisujące te jednostki i ich własności; rozróżnić typy badań językoznawczych

Potrafi rozróżniać typy badań fonetycznych i fonologicznych i czytać transkrypcję fonetyczną oraz fonologiczną IPA; zna budowę aparatu artykulacyjnego i wyróżnia narządy ważne dla artykulacji poszczególnych głosek; używa cech artykuacyjnych do opisu głosek; dobiera odpowiednie wyrazy z głoskami w opozycji fonologicznej i umie opisać typy tych opozycji; rozpoznaje rodzaje dystrybucji głosek; klasyfikuje przykłady procesów fonologicznych; znajduje odpowiednie przykłady akcentu i intonacji i potrafi je klasyfikować; zna zastosowania fonetyki i fonologii

Potrafi przeprowadzić analizę morfologiczną wyrazu, tj. wydzielić morfemy i opisać ich funkcje, scharakteryzować wybrane kategorie gramatyczne i semiczne języka oraz opisać kryteria podziałów na części mowy. Znane jest mu pojęcie gramatykalizacji i jej przykłady.

Potrafi wymienić rodzaje słowników i opisać sposoby ich tworzenia; zdefiniować znaczenie i wskazać znaczniki i wyróżniki na przyładach; rozróżnić ważniejsze relacje międzywyrazowe; analizować pola leksykalne wyrazów; odróżniać wyrazy treściowe od funkcjonalnych; podać i opisać przykłady metafor i metonimi

Potrafi wskazać w zdaniu podmiot, orzeczenie, dopełnienie i okolicznik, a także grupy składniowe oraz procesy akomodacyjne zachodzące między elementami zdania; odróżnia zdania złożone współrzędnie i podrzędnie oraz ich rodzaje; umie wyróżnić temat i remat zdania.

Potrafi wskazać elementy zapewniające spójność tekstu, jak np. spójniki, przysłówki, partykuły, wskaźniki dyskursu (ang. discours markers); zna pojęcia anafory i katafory.

Potrafi wyjaśnić, na czym polega siła illokucyjna wypowiedzi, określić, czym jest asercja, presupozycja i implikatura zdania; przedstawić przykłady manipulacji językowych w reklamie, tekstach prasowych itp.

Potrafi wskazać zastosowania wiedzy o języku i jego mechanizmach we współczesnej nauce

Metody i kryteria oceniania:

Warunkiem zaliczenia przedmiotu jest zaliczenie egzaminu pisemnego końcowego, sprawdzającego orientację w treściach kształcenia oraz wybrane umiejętności analizy teoretycznoliterackiej.

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2017/2018" (zakończony)

Okres: 2018-02-22 - 2018-09-30
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: (brak danych)
Prowadzący grup: Paweł Nowakowski
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Wykład - Egzamin

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2018/2019" (zakończony)

Okres: 2019-02-22 - 2019-09-30
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: (brak danych)
Prowadzący grup: Paweł Nowakowski
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Wykład - Egzamin

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2019/2020" (zakończony)

Okres: 2020-02-24 - 2020-09-30
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: (brak danych)
Prowadzący grup: Paweł Nowakowski
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Wykład - Egzamin

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2020/2021" (zakończony)

Okres: 2020-10-01 - 2021-02-28
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: (brak danych)
Prowadzący grup: Paweł Nowakowski
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Wykład - Egzamin

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2020/2021" (w trakcie)

Okres: 2021-03-01 - 2021-09-30
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: (brak danych)
Prowadzący grup: Paweł Nowakowski
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Wykład - Egzamin

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2021/2022" (jeszcze nie rozpoczęty)

Okres: 2021-10-01 - 2022-02-23
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: (brak danych)
Prowadzący grup: (brak danych)
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Wykład - Egzamin

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2021/2022" (jeszcze nie rozpoczęty)

Okres: 2022-02-24 - 2022-09-30
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: (brak danych)
Prowadzący grup: (brak danych)
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzamin
Wykład - Egzamin
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.