Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Filozofia jako terapia

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 08-ETDU-FTE Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (brak danych)
Nazwa przedmiotu: Filozofia jako terapia
Jednostka: Wydział Nauk Społecznych
Grupy: E-learning - przedmioty Wydziału Nauk Społecznych
Przedmioty dla 2 semestru etyki II stopnia
Punkty ECTS i inne: (brak)
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: język polski
Rodzaj przedmiotu:

obowiązkowe

Kierunek studiów:

filozofia (etyka)

Poziom przedmiotu:

II stopień

Cele kształcenia:

C1: Przekazanie studentom wiedzy historycznej z zakresu filozoficznych koncepcji terapii/terapeutyczności oraz statusu filozofii praktycznej w jej terapeutycznym (formującym, rozwijającym) wymiarze – poglądy, dzieła oraz znaczenie wybranych autorów Antyku, Ṡredniowiecza, Nowożytności i Współczesności.

C2: Prezentacja heurystycznego i transdyscyplinarnego modelu terapuetyczności filozoficznej – wskazanie na związek tej problematyki z innymi koncepcjami o silnym interdyscyplinarnym charakterze – jak np. narratologia –, przebadanymi już Gadamerowską metodą historii oddziaływań.

C3: Prezentacja szeregu kluczowych kategorii/ terminów z interdyscyplinarnego obszaru teorii terapeutycznych – ze wskazaniem na ich klasyczne, filozoficzne (antyczne, nowożytne) pochodzenie, np.: terapia, medytacja, Ja/umysł/self, świadomość, podmiotowość, afekt, uczucie moralne, wola, egzystencja, twórczość, zdrowie psychiczne, osobowość, charakter

C4: Wskazanie związków filozofii praktycznej z konkretnymi dyscyplinami filozoficznymi i - szerzej - dyscyplinami humanistyki, m.in. fenomenologia, hermeneutyka, psychologia humanistyczna, neuroantropologia, etyka dyskursu. Wykazanie etycznego i edukacyjnego/pedagogicznego wymiaru tematyki terapeutycznej, obecnej w spuściźnie filozoficznej.

C5: Przybliżenie studentom roli i znaczenia koncepcji terapeutyczności filozoficznej w aktualnych debatach humanistycznych toczonych w naukach o edukacji, kognitywistyce, bioetyce, psychologii, np. dot. analizy egzystencjalnej, koncepcji tzw. resilience, a także w literaturoznawstwie (dot. autobiografii terapeutycznej).


Rok studiów (jeśli obowiązuje):

I rok

Moduł zajęć/przedmiotu prowadzony zdalnie (e-learning):

Konwersatorium (częstotliwość regularna, bez e-learningu)

Wymagania wstępne w zakresie wiedzy, umiejętności oraz kompetencji:

Brak wymagań wstępnych.

Informacja o tym, gdzie można zapoznać się z materiałami do zajęć:

Materiały będą studentom udostępniane drogą mailową.

Metody prowadzenia zajęć umożliwiające osiągnięcie założonych EK:

analiza tekstu źródłowego (heureza, hermeneutyka), dyskusja, burza mózgów typu 2/4/8, protokół z zajęć

Nakład pracy studenta (punkty ECTS):

2 punkty na 2 punkty - za pracę studenta przed zajęciami i podczas zajęć (wszak przedmiot to konwersatorium)

Pełny opis:

Tematy zajęć:

(1) Epimeleia heuatou i gnothi seauton - Samopoznanie i Troska o Ja jako modelowe ujęcia (auto)terapeutyczności (M.Foucault, P.Hadot, Platon, Marek Aureliusz, Seneka); 2-3 terminy

(2) Filozoficzna mistyka jako model terapeutyczny (K. Albert);1 termin

(3) Nowożytne nauki o namiętnościach duszy (B.Spinoza, R.Descartes); 1 termin

(4) Filozofia egzystencji jako odwrócenie terapeutyczne (S. Kierkegaard); 1 termin

(5) Choroby jako metafory - Romantyzm i jego przekroczenie (S.Sontag, A.Bielik-Robson); 1-2 terminy

(6) Ideał zdrowomyślności (W. James); 1 termin

(7) Patologizacja zdrowia - u źródeł biopolityki (M.Foucault); 1 termin

(8) Psychoanaliza (S.Freud, C.G.Jung, J. Kristieva); 2-3 terminy

(9) Psychiatria dialogiczna (A.Kępiński); 1 termin

(10) Biografia i autoterapia (T.Różewicz); 1 termin

(10) Neuroantropologia (O. Sacks); 1 termin

Literatura:

Literatura pomocnicza podana jest wg kolejności odpowiadającej tematyce kolejnych spotkań cyklu:

M. Foucault: Hermeneutyka podmiotu

M. Aureliusz: Rozmyślania

P. Hadot: Filozofia jako ćwiczenie duchowe

L.A. Seneka: O życiu szczęśliwym

K. Albert: Wprowadzenie do filozoficznej mistyki

M. Montaigne: Próby

W. Shakespeare: Hamlet

R. Descartes: Namiętności duszy

S. Kierkegaard: Bojaźń i drżenie. Choroba na śmierć

F.Nietzsche, Ludzkie, arcyludzkie

W. James, Doświadczenia religijne

S. Freud: Wstęp do psychoanalizy; Poza zasadą przyjemności

J. Kristeva: Czarne słońce. Depresja i melancholia

H. Arendt: Kondycja ludzka

C.G. Jung: Archetypy i symbole; Rebis, czyli kamień filozofów

A. Kępiński: Rytm życia

K. Dąbrowski, Dezintegracja pozytywna

M. Foucault: Historia kliniki

T.Różewicz, Przerwany egzamin; Grzech

M. Merleau-Ponty: Fenomenologia percepcji

G. Bataille: Doświadczenie wewnętrzne

O. Sacks: Mężczyzna, który pomylił swoją żonę z kapeluszem; Antropolog na Marsie

S. Pinker: Tabula rasa

Efekty uczenia się:

Po zakończeniu modułu (przedmiotu) i potwierdzeniu osiągnięcia efektów kształcenia student:

(1) Ma obszerną podstawową wiedzę humanistyczną dotyczącą historii rozwoju niemedycznych koncepcji terapii, terapeutyczności, zdrowia, autorefleksji

(2) Definiuje kluczowe terminy i kategorie filozoficzne tradycji terapeutycznej. Posługuje się swobodnie terminologią funkcjonującą w obszarze interdyscyplinarnych badań nad terapią – m.in. w filozofii współczesnej, w etyce, psychoanalizie, bioetyce, neuroantropologii

(3) Potrafi stosować hermeneutyczne i heurystyczne techniki analizy tekstu źródłowego – naukowego, widząc spójność narracyjną tradycji tekstów z dziedziny filozofii praktycznej w prezentacji zagadnień podstawowych dla niniejszego konwersatorium (doświadczenie moralne, projekt egzystencjalny, kryzys, trauma itd.)

(4) Jest przygotowany do użycia zdobytej wiedzy w praktyce badawczej i nauczycielskiej – potrafi samodzielnie dokonać wyboru tekstu źródłowego, filozoficznego czy literackiego, o tematyce terapeutycznej, posiadł swobodę we właściwym formułowaniu pytań/ problemów w ramach analizy i interpretacji tekstu

Metody i kryteria oceniania:

Na ocenę końcową składaję się następujące elementy:

- Obecność (honoruje się zwyczaj dwóch nieuspr. nieobecności)

- Przygotowanie do zajęć: zaprezentowanie w ramach dyskusji wybranego zagadnienia/pytania postawionego w danym tekście źródłowym

- Rozwój umiejętności w trakcie zajęć: pogłębianie wiedzy, udział we wspólnej analizie tekstu

- Ogólna kultura filozoficzna: umiejętność i gotowość prowadzenia dyskusji, także wykraczającej poza tekst, postawione pytania pomocnicze; własna inicjatywa w debacie

Praktyki zawodowe:

Brak

Przedmiot nie jest oferowany w żadnym z aktualnych cykli dydaktycznych.
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.