Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Nauka o współczesnym języku polskim

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 03-WJP-12PDL Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (brak danych)
Nazwa przedmiotu: Nauka o współczesnym języku polskim
Jednostka: Instytut Filologii Polskiej
Grupy: E-learning - przedmioty Wydziału Filologii Polskiej i Klasycznej
Przedmioty obowiazkowe dla 1 roku programu DL-FilPol
Punkty ECTS i inne: 0 LUB 4.00 LUB 3.00 (zmienne w czasie)
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: (brak danych)
Pełny opis:

I. Informacje ogólne

1. Nazwa zajęć/przedmiotu: Nauka o współczesnym języku polskim

2. Kod zajęć/przedmiotu: 03-WJP-11PDL, 03-WJP-12PDL

3. Rodzaj zajęć/przedmiotu (obowiązkowy lub fakultatywny): obowiązkowy

4. Kierunek studiów: filologia polska

5. Poziom studiów (I lub II stopień, jednolite studia magisterskie): I stopień, studia licencjackie

6. Profil studiów (ogólnoakademicki / praktyczny): ogólnoakademicki

7. Rok studiów (jeśli obowiązuje): I i II

8. Rodzaje zajęć i liczba godzin (np.: 15 h W, 30 h ĆW): 90 h Ćw.

9. Liczba punktów ECTS: 10

10. Imię, nazwisko, tytuł / stopień naukowy, adres e-mail prowadzącego zajęcia: prof. UAM dr hab. M. Graf (m.graf@amu.edu.pl), prof. UAM dr hab. R. Łapa (romalapa@amu.edu.pl), prof. UAM dr hab. M. Rybka (grybka@amu.edu.pl), prof. UAM dr hab. K. Ruta-Korytowska (karuta@amu.edu.pl), prof. UAM dr hab. M. Wrześniewska-Pietrzak (martawp@amu.edu.pl), prof. UAM dr hab. P. Wiatrowski (przemek@amu.edu.pl), dr Wojciech Hofmański (wh@amu.edu.pl),

11. Język wykładowy: język polski

12. Zajęcia / przedmiot prowadzone zdalnie (e-learning) (tak [częściowo/w całości] / nie): ma-teriały dydaktyczne ‒ serwis edukacji interaktywnej WFPiK UAM

II. Informacje szczegółowe

1. Cele zajęć/przedmiotu:

‒ przekazanie wiedzy z zakresu gramatyki współczesnego języka polskiego;

‒ zdobycie wiedzy o podstawowych koncepcjach metodologicznych współczesnego językoznawstwa;

‒ rozwinięcie umiejętności integrowania wiedzy teoretycznej o języku z praktycznym użyciem form gramatycznych;

‒ wypracowanie zdolności badań interdyscyplinarnych (na przecięciu psycholingwistyki, socjo-lingwistyki, etnolingwistyki, neurolingwistyki).

‒ rozwinięcie umiejętności wykorzystania zagadnień z gramatyki współczesnego języka pol-skiego w analizie różnorodnych tekstów użytkowych;

‒ kształcenie umiejętności samodzielnej pracy z różnorodnymi tekstami, ich językowej anali-zy;

‒ doskonalenie umiejętności poprawnego wypowiadania się w mowie i piśmie;

‒ rozwinięcie świadomości językowej, wypracowanie krytycznej oceny dostrzegalnych w polszczyźnie tendencji i procesów rozwojowych.

2. Wymagania wstępne w zakresie wiedzy, umiejętności oraz kompetencji społecznych (jeśli obowiązują): nie

4. Treści programowe zapewniające uzyskanie efektów uczenia się (EU) z odniesieniem do odpowiednich efektów uczenia się (EU) dla zajęć/przedmiotu:

Wprowadzenie do nauki o języku. Definicja języka, cechy języka naturalnego. Język jako system. Perspektywa komunikacyjna w opisie języka (NWJP_ 01 ‒ NWJP_ 09);

Fonetyka jako dyscyplina językoznawcza. System wokaliczny i konsonantyczny współczesnej polszczyzny. Koartykulacja i asymilacje. Różnice regionalne w wymowie. Fonetyczna reprezen-tacja współczesnych polskich tekstów. Fonetyka suprasegmentalna: sylaba i akcent (NWJP_01 ‒ NWJP_09);

Zaburzenia i wady wymowy ‒ podstawowe zagadnienia (NWJP_01 ‒ NWJP_03; NWJP_06 ‒ NWJP_09);

Przedmiot badań fonologii. Fonem a głoska, cecha dystynktywna, sposoby wykrywania cech dystynktywnych. Opozycja fonologiczna, klasyfikacja opozycji. Fonem i jego warianty (NWJP_01 ‒ NWJP_02; NWJP_05 ‒ NWJP_09);

Części mowy. Kryteria opisu, klasyfikacje (semantyczna, gramatyczna, syntaktyczna). Wyrazy dwuklasowe (NWJP_01 ‒ NWJP_02; NWJP_04 ‒ NWJP_09);

Morfologia. Pojęcie morfemu. Kryteria podziału morfemów. Klasyfikacje morfemów; podział funkcjonalny. Zasady analizy morfologicznej. Morfonologia, wymiany morfonologiczne (samo-głoskowe i spółgłoskowe) (NWJP_01 ‒ NWJP_02; NWJP_04 ‒ NWJP_09);

Przedmiot opisu słowotwórczego. Podstawowe pojęcia. Definicja derywatu synchronicznego. Zasady analizy słowotwórczej. Słowotwórstwo rzeczownika, przymiotnika, przysłówka, czasownika (NWJP_01 ‒ NWJP_09);

Polszczyzna jako język fleksyjny. Fleksja imienna (odmiana rzeczownika, przymiotnika, liczeb-nika oraz zaimka). Odmiana czasownika (NWJP_01‒ NWJP_02; NWJP_04‒NWJP_09);

Przedmiot badań składni. Wypowiedzenie, definicje. Zdanie w ujęciu semantyczno-logicznym. Kategoria modalna. (NWJP_01 ‒ NWJP_09);

Wypowiedzenie, składnik, grupa składniowa. Poziomy opisu wypowiedzenia: semantyczny, strukturalny, linearny. Konotacja, akomodacja syntaktyczna (NWJP_01 ‒ NWJP_02; NWJP_04 ‒ NWJP_09);

Wypowiedzenie pojedyncze i części zdania. Wypowiedzenia złożone i ich osobliwości. Procesy nominalizacyjne. Konstrukcje o charakterze niezdaniowym (NWJP_01 ‒NWJP_01; NWJP_01‒NWJP_09);

Zdania i teksty jako całości ponadzdaniowe. Kierunki badań nad tekstem: trans-zdaniowy i funkcjonalny (pragmatyczny) (NWJP_01‒ NWJP_09).

III. Informacje dodatkowe

1. Metody i formy prowadzenia zajęć umożliwiające osiągnięcie założonych EU (proszę wskazać z proponowanych metod właściwe dla opisywanych zajęć lub/i zaproponować inne):

- Wykład z prezentacją multimedialną wybranych zagadnień

- Wykład konweratoryjny

- Wykład problemowy

- Dyskusja

- Praca z tekstem

- Metoda ćwiczeniowa

- Metoda badawcza (dociekania naukowego)

- Metoda warsztatowa

- Metoda projektu

- Praca w grupach

2. Sposoby oceniania stopnia osiągnięcia EU (proszę wskazać z proponowanych sposobów właściwe dla danego EU lub/i zaproponować inne):

- egzamin ustny (NWJP_01, NWJP_02, NWJP_03, NWJP_04, NWJP_05, NWJP_06, NWJP_07, NWJP_08, NWJP_09)

- kolokwium pisemne (NWJP_01, NWJP_02, NWJP_03, NWJP_04, NWJP_05, NWJP_06, NWJP_07, NWJP_08, NWJP_09)

- test (NWJP_01, NWJP_02, NWJP_03, NWJP_04, NWJP_05, NWJP_06, NWJP_07, NWJP_08, NWJP_09)

- prezentacja multimedialna (NWJP_01, NWJP_02, NWJP_03, NWJP_04, NWJP_05, NWJP_06, NWJP_07, NWJP_08, NWJP_09)

- praca zaliczeniowa (analiza językowa tekstu) (NWJP_01, NWJP_02, NWJP_03, NWJP_04, NWJP_05, NWJP_06, NWJP_07, NWJP_08, NWJP_09)

- aktywność, uczestnictwo w dyskusji i rozmowie (NWJP_01, NWJP_02, NWJP_03, NWJP_04, NWJP_05, NWJP_06, NWJP_07, NWJP_08, NWJP_09).

3. Nakład pracy studenta i punkty ECTS:

a) godziny zajęć (wg planu studiów) z nauczycielem: 90 h

b) praca własna studenta:

- przygotowanie do zajęć: 30 h

- czytanie wskazanej literatury: 40 h

- przygotowanie pracy pisemnej, raportu, prezentacji, demonstracji, itp.: 30 h

- przygotowanie pracy semestralnej: 30 h

- przygotowanie do egzaminu / zaliczenia: 30 h

- inne (jakie?) - pisemne prace domowe 20 h

- egzamin ustny: 1 h

c) SUMA GODZIN: 271 h

d) LICZBA PUNKTÓW ECTS DLA ZAJĘĆ/PRZEDMIOTU: 10

Literatura:

5. Zalecana literatura:

Bańko M., Wykłady z polskiej fleksji, Warszawa 2002.

Bartmiński J., Niebrzegowska-Bartmińska S., Tekstologia, Warszawa 2009.

Bobrowski I., Zaproszenie do językoznawstwa, Kraków 1998.

Części mowy, red. J. Bartmiński, M. Nowosad-Bakalarczyk, Lublin 2003.

Encyklopedia języka polskiego, red. S. Urbańczyk, wyd. III, Wrocław 1992.

Encyklopedia językoznawstwa ogólnego, red. K. Polański, Wrocław – Warszawa ‒ Kraków 1999.

Grabias S., Język w zachowaniach społecznych. Podstawy socjolingwistyki i logopedii, Lublin 2019.

Gramatyka komunikacyjna, red. A. Awdiejew, Warszawa – Kraków 1999.

Gramatyka współczesnego języka polskiego. Morfologia, red. R. Grzegorczykowa, R. La-skowski, H. Wróbel, Warszawa 1998.

Gramatyka współczesnego języka polskiego. Fonetyka i fonologia, red. H. Wróbel, Warszawa 1995.

Gramatyka współczesnego języka polskiego. Składnia, red. Z. Topolińska, Warszawa 1984.

Grzegorczykowa R., Wprowadzenie do semantyki językoznawczej, Warszawa 1990.

Grzegorczykowa R., Wstęp do językoznawstwa, Warszawa 2007.

Grzegorczykowa R., Wykłady z polskiej składni, Warszawa 1996.

Grzegorczykowa R., Zarys słowotwórstwa polskiego. Słowotwórstwo opisowe, Warszawa 1979.

Jadacka H., Kultura języka polskiego: fleksja, słowotwórstwo, składnia, Warszawa 2007.

Jadacka H., System słowotwórczy polszczyzny 1945-2000, Warszawa 2001.

Jodłowski S., Podstawy polskiej składni, Warszawa 1976.

Jodłowski S., Studia nad częściami mowy, Warszawa 1971.

Kaproń-Charzyńska I., Pragmatyczne aspekty słowotwórstwa. Funkcja ekspresywna i poetyc-ka, Toruń 2014.

Klemensiewicz Z., Zarys składni polskiej, Warszawa 1969.

Kognitywne podstawy języka i językoznawstwa, red. E. Tabakowska, Kraków 2001.

Madelska L., Witaszek-Samborska M., Zapis fonetyczny. Zbiór ćwiczeń, Poznań 2015.

Nagórko A., Zarys gramatyki polskiej, Warszawa 2005.

Ostaszewska D., Tambor J., Podstawowe wiadomości z fonetyki i fonologii współczesnego języka polskiego, Katowice 1999.

Ożóg K., Polszczyzna przełomu XX i XXI wieku, Rzeszów 2004.

Polszczyzna XX wieku. Ewolucja i perspektywy rozwoju, red. S. Gajda, S. Dubisz, Warszawa 2001.

Ruszkowski M., Kategorie pośrednie w składni polskiej, Kielce 2001.

Saloni Z., Świdziński M., Składnia współczesnego języka polskiego, Warszawa 1998.

Szpyra-Kozłowska J., Wprowadzenie do współczesnej fonologii, Lublin 2002.

Tokarski J., Fleksja polska, Warszawa 2001.

Vater H., Wprowadzenie do lingwistyki, Wrocław 2015.

Waszakowa K., Słowotwórstwo współczesnego języka polskiego. Rzeczowniki z formantami paradygmatycznymi, Warszawa 1993.

Wielki słownik poprawnej polszczyzny, red. A. Markowski, Warszawa 2006.

Wierzchowska B., Fonetyka i fonologia języka polskiego, Wrocław 1980.

Wróbel H., Gramatyka języka polskiego, Kraków 2001.

Współczesny język polski, red. J. Bartmiński, Lublin 2014.

Żydek-Bednarczuk U., Wprowadzenie do lingwistycznej analizy tekstu, Kraków 2005.

Efekty uczenia się:

3. Efekty uczenia się (EU) dla zajęć i odniesienie do efektów uczenia się (EK) dla kierunku studiów:

NWJP_01: ma podstawową wiedzę o języku jako systemie i języku jako narzędziu komunikacji (K_W03; K_W09; K_W11; K_U10; K_K03);

NWJP_02: zna i poprawnie stosuje terminologię związaną ze współczesną polską gramatyką (K_W02;K_W09; K_U06);

NWJP_03: umie powiązać badania językoznawcze z wynikami badań innych dyscyplin naukowych (K_W03; K_W04; K_W08; K_W11; K_W12; K_W12; K_W19; K_U03; K_U06; K_K03);

NWJP_04: na podstawie wiedzy teoretycznej o systemie językowym potrafi rozpoznawać i nazywać występujące w tekstach formacje słowotwórcze, formy gramatyczne leksemów oraz określone struktury składniowe i tekstowe (K_W04; K_W11; K_U07; K_U11; K_K03);

NWJP_05: na podstawie wiedzy o systemie gramatycznym współczesnego języka polskiego umie interpretować i analizować różne rodzaje tekstów użytkowych; rozpoznaje ich status gatunkowy, funkcje i wymiar kulturowy (K_W04; K_W11; K_W12; K_U07; K_U08; K_U11; K_K03);

NWJP_06: potrafi uzasadnić wybór danej metodologii badań, umie także uogólniać wyniki analiz oraz integrować różne metody (K_W02; K_W03; K_W04; K_W09; K_W11; K_W19; K_U04; K_U07; K_K03);

NWJP_07: poprawnie posługuje się językiem w mowie i piśmie (K_W11; K_W12; K_U08; K_K03; K_K06);

NWJP_08: jest gotowy do samodzielnej, krytycznej lektury źródeł, dyskusji z zaproponowanymi w nich rozwiązaniami badawczymi, umie odwoływać się do opracowań naukowych podczas zajęć, w pracy zespołowej i indywidualnej (K_W04; K_U03; K_U05; K_U08; K_U10; K_K07; K_K09; K_K12);

NWJP_09: potrafi samodzielnie przygotować analizę językową tekstu i prezentację multimedialną (K_W19; K_U06; K_U09; K_U14; K_U15).

Metody i kryteria oceniania:

4. Kryteria oceniania wg skali stosowanej w UAM:

‒ obecność na zajęciach;

‒ aktywność podczas zajęć (udział w rozmowie, dyskusji, proponowanych pracach zespołowych);

‒ sprawność językowa, umiejętność poprawnego posługiwania się językiem polskim zarówno w mowie, jak i piśmie, umiejętność samodzielnej pracy z różnorodnymi tekstami, przeprowadzania określonych analiz językowych;

‒ wartość merytoryczna prac zaliczeniowych: analizy językowej tekstu, prezentacji multimedialnej;

‒ sposób zaprezentowania na egzaminie zdobytej wiedzy, stopień opanowania zagadnień teoretycznych i metodologicznych, umiejętność odnoszenia problematyki teoretyczno-metodologicznej do określonego materiału językowego.

Skala ocen:

bardzo dobry (bdb; 5,0): bardzo dobra znajomość szczegółowej wiedzy przedmiotowej i metodologicznej w zakresie gramatyki współczesnego języka polskiego, bardzo dobra znajomość siatki pojęciowo-terminologicznej, bardzo dobra znajomość zasad analizy i interpretacji różnych tekstów w oparciu o wiedzę o systemie gramatycznym współczesnego języka polskiego, wysoka świadomość w zakresie poprawności językowej, bardzo dobre kompetencje w posługiwaniu się językiem polskim zarówno w mowie, jak i piśmie, aktywność w trakcie zajęć: systematyczne merytoryczne przygotowanie do zajęć, uczestnictwo w rozmowie, dyskusji, wyczerpujące opracowanie materiału na zaliczenie (analizy językowej tekstu, prezentacji multimedialnej).

dobry plus (+db; 4,5): jak wyżej, z nieznacznymi niedociągnięciami, szczególnie w zakresie językowej analizy tekstu.

dobry (db; 4,0): dobra znajomość szczegółowej wiedzy przedmiotowej i metodologicznej w zakresie gramatyki współczesnego języka polskiego, dobra znajomość siatki pojęciowo-terminologicznej, dobre przyswojenie zasad analizy i interpretacji różnych tekstów w oparciu o wiedzę na temat systemu gramatycznego współczesnego języka polskiego, wysoka świadomość w zakresie poprawności językowej, dobra sprawność w posługiwaniu się językiem polskim zarówno w mowie, jak i piśmie, aktywność podczas zajęć: dobre merytoryczne przygotowanie do rozmowy i dyskusji, prawidłowe opracowanie materiału na zaliczenie (analizy językowej tekstu, prezentacji multimedialnej).

dostateczny plus (+dst; 3,5): zadawalająca znajomość szczegółowej wiedzy przedmiotowej i metodologicznej w zakresie gramatyki współczesnego języka polskiego, zadowalająca znajomość siatki pojęciowo-terminologicznej, zadowalające opanowanie zasad analizy i interpretacji różnych tekstów z wykorzystaniem wiedzy na temat systemu gramatycznego współczesnego języka polskiego, dobra świadomość w zakresie poprawności językowej, dobre kompetencje w posługiwaniu się językiem polskim zarówno w mowie, jak i piśmie, zadowalające przygotowanie merytoryczne do zajęć, drobne niedociągnięcia w opracowanym materiale zaliczeniowym (analizie językowej tekstu, prezentacji multimedialnej).

dostateczny (dst; 3,0): niepełna wiedza przedmiotowa i metodologiczna związana z gramatycznym opisem współczesnego języka polskiego, okrojona znajomość aparatury pojęciowo-terminologicznej, słabo przyswojone zasady analizy i interpretacji różnych tekstów w oparciu o wiedzę na temat systemu gramatycznego współczesnego języka polskiego, niska świadomość językowa i kompetencje w zakresie poprawności językowej, bardzo niski stopień aktywności podczas zajęć, liczne błędy w pracach zaliczeniowych (analizie językowej, prezentacji multimedialnej).

niedostateczny (ndst; 2,0): niezadawalające przyswojenie zagadnień teoretyczno- metodologicznych z zakresu gramatyki współczesnego języka polskiego, nieznajomość podstawowej siatki pojęciowo-terminologicznej, nieznajomość zasad analizy i interpretacji różnych tekstów przeprowadzanych w oparciu o wiedzę na temat systemu gramatycznego współczesnej polszczyzny, niska świadomość językowa i bardzo słabe kompetencje poprawnościowe, brak aktywność podczas zajęć, liczne błędy w pracach zaliczeniowych (analizie językowej, prezentacji multimedialnej).

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2017/2018" (zakończony)

Okres: 2018-02-22 - 2018-09-30
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Ćwiczenia, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Krzysztof Skibski
Prowadzący grup: Maria Borejszo, Magdalena Graf, Karolina Ruta-Korytowska, Irena Sarnowska-Giefing
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie z notą
Ćwiczenia - Zaliczenie z notą

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2018/2019" (zakończony)

Okres: 2019-02-22 - 2019-09-30
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Ćwiczenia, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: (brak danych)
Prowadzący grup: Maria Borejszo, Magdalena Graf, Romana Łapa, Karolina Ruta-Korytowska, Marta Wrześniewska-Pietrzak
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie z notą
Ćwiczenia - Zaliczenie z notą

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2019/2020" (zakończony)

Okres: 2020-02-24 - 2020-09-30
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Ćwiczenia, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Romana Łapa
Prowadzący grup: Magdalena Graf, Wojciech Hofmański, Romana Łapa, Karolina Ruta-Korytowska, Marta Wrześniewska-Pietrzak
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie z notą
Ćwiczenia - Zaliczenie z notą
Pełny opis:

I. Informacje ogólne

1. Nazwa zajęć/przedmiotu: Nauka o współczesnym języku polskim

2. Kod zajęć/przedmiotu: 03-WJP-12PDL

3. Rodzaj zajęć/przedmiotu (obowiązkowy lub fakultatywny): obowiązkowy

4. Kierunek studiów: filologia polska

5. Poziom studiów (I lub II stopień, jednolite studia magisterskie): I stopień, studia licencjackie

6. Profil studiów (ogólnoakademicki / praktyczny): ogólnoakademicki

7. Rok studiów (jeśli obowiązuje): I i II

8. Rodzaje zajęć i liczba godzin (np.: 15 h W, 30 h ĆW): 90 h Ćw.

9. Liczba punktów ECTS: 10

10. Imię, nazwisko, tytuł / stopień naukowy, adres e-mail prowadzącego zajęcia: prof. UAM dr hab. M. Graf (m.graf@amu.edu.pl), prof. UAM dr hab. R. Łapa (romalapa@amu.edu.pl), prof. UAM dr hab. M. Rybka (grybka@amu.edu.pl), prof. UAM dr hab. K. Ruta-Korytowska (karuta@amu.edu.pl), prof. UAM dr hab. M. Wrześniewska-Pietrzak (martawp@amu.edu.pl), prof. UAM dr hab. P. Wiatrowski (przemek@amu.edu.pl), dr Wojciech Hofmański (wh@amu.edu.pl),

11. Język wykładowy: język polski

12. Zajęcia / przedmiot prowadzone zdalnie (e-learning) (tak [częściowo/w całości] / nie): ma-teriały dydaktyczne ‒ serwis edukacji interaktywnej WFPiK UAM

II. Informacje szczegółowe

1. Cele zajęć/przedmiotu:

‒ przekazanie wiedzy z zakresu gramatyki współczesnego języka polskiego;

‒ zdobycie wiedzy o podstawowych koncepcjach metodologicznych współczesnego językoznawstwa;

‒ rozwinięcie umiejętności integrowania wiedzy teoretycznej o języku z praktycznym użyciem form gramatycznych;

‒ wypracowanie zdolności badań interdyscyplinarnych (na przecięciu psycholingwistyki, socjo-lingwistyki, etnolingwistyki, neurolingwistyki).

‒ rozwinięcie umiejętności wykorzystania zagadnień z gramatyki współczesnego języka pol-skiego w analizie różnorodnych tekstów użytkowych;

‒ kształcenie umiejętności samodzielnej pracy z różnorodnymi tekstami, ich językowej anali-zy;

‒ doskonalenie umiejętności poprawnego wypowiadania się w mowie i piśmie;

‒ rozwinięcie świadomości językowej, wypracowanie krytycznej oceny dostrzegalnych w polszczyźnie tendencji i procesów rozwojowych.

2. Wymagania wstępne w zakresie wiedzy, umiejętności oraz kompetencji społecznych (jeśli obowiązują): nie

3. Efekty uczenia się (EU) dla zajęć i odniesienie do efektów uczenia się (EK) dla kierunku studiów:

NWJP_01: ma podstawową wiedzę o języku jako systemie i języku jako narzędziu komunikacji (K_W03; K_W09; K_W11; K_U10; K_K03);

NWJP_02: zna i poprawnie stosuje terminologię związaną ze współczesną polską gramatyką (K_W02;K_W09; K_U06);

NWJP_03: umie powiązać badania językoznawcze z wynikami badań innych dyscyplin naukowych (K_W03; K_W04; K_W08; K_W11; K_W12; K_W12; K_W19; K_U03; K_U06; K_K03);

NWJP_04: na podstawie wiedzy teoretycznej o systemie językowym potrafi rozpoznawać i nazywać występujące w tekstach formacje słowotwórcze, formy gramatyczne leksemów oraz określone struktury składniowe i tekstowe (K_W04; K_W11; K_U07; K_U11; K_K03);

NWJP_05: na podstawie wiedzy o systemie gramatycznym współczesnego języka polskiego umie interpretować i analizować różne rodzaje tekstów użytkowych; rozpoznaje ich status gatunkowy, funkcje i wymiar kulturowy (K_W04; K_W11; K_W12; K_U07; K_U08; K_U11; K_K03);

NWJP_06: potrafi uzasadnić wybór danej metodologii badań, umie także uogólniać wyniki analiz oraz integrować różne metody (K_W02; K_W03; K_W04; K_W09; K_W11; K_W19; K_U04; K_U07; K_K03);

NWJP_07: poprawnie posługuje się językiem w mowie i piśmie (K_W11; K_W12; K_U08; K_K03; K_K06);

NWJP_08: jest gotowy do samodzielnej, krytycznej lektury źródeł, dyskusji z zaproponowanymi w nich rozwiązaniami badawczymi, umie odwoływać się do opracowań naukowych podczas zajęć, w pracy zespołowej i indywidualnej (K_W04; K_U03; K_U05; K_U08; K_U10; K_K07; K_K09; K_K12);

NWJP_09: potrafi samodzielnie przygotować analizę językową tekstu i prezentację multimedialną (K_W19; K_U06; K_U09; K_U14; K_U15).

4. Treści programowe zapewniające uzyskanie efektów uczenia się (EU) z odniesieniem do odpowiednich efektów uczenia się (EU) dla zajęć/przedmiotu:

Wprowadzenie do nauki o języku. Definicja języka, cechy języka naturalnego. Język jako system. Perspektywa komunikacyjna w opisie języka (NWJP_ 01 ‒ NWJP_ 09);

Fonetyka jako dyscyplina językoznawcza. System wokaliczny i konsonantyczny współczesnej polszczyzny. Koartykulacja i asymilacje. Różnice regionalne w wymowie. Fonetyczna reprezen-tacja współczesnych polskich tekstów. Fonetyka suprasegmentalna: sylaba i akcent (NWJP_01 ‒ NWJP_09);

Zaburzenia i wady wymowy ‒ podstawowe zagadnienia (NWJP_01 ‒ NWJP_03; NWJP_06 ‒ NWJP_09);

Przedmiot badań fonologii. Fonem a głoska, cecha dystynktywna, sposoby wykrywania cech dystynktywnych. Opozycja fonologiczna, klasyfikacja opozycji. Fonem i jego warianty (NWJP_01 ‒ NWJP_02; NWJP_05 ‒ NWJP_09);

Części mowy. Kryteria opisu, klasyfikacje (semantyczna, gramatyczna, syntaktyczna). Wyrazy dwuklasowe (NWJP_01 ‒ NWJP_02; NWJP_04 ‒ NWJP_09);

Morfologia. Pojęcie morfemu. Kryteria podziału morfemów. Klasyfikacje morfemów; podział funkcjonalny. Zasady analizy morfologicznej. Morfonologia, wymiany morfonologiczne (samo-głoskowe i spółgłoskowe) (NWJP_01 ‒ NWJP_02; NWJP_04 ‒ NWJP_09);

Przedmiot opisu słowotwórczego. Podstawowe pojęcia. Definicja derywatu synchronicznego. Zasady analizy słowotwórczej. Słowotwórstwo rzeczownika, przymiotnika, przysłówka, czasownika (NWJP_01 ‒ NWJP_09);

Polszczyzna jako język fleksyjny. Fleksja imienna (odmiana rzeczownika, przymiotnika, liczeb-nika oraz zaimka). Odmiana czasownika (NWJP_01‒ NWJP_02; NWJP_04‒NWJP_09);

Przedmiot badań składni. Wypowiedzenie, definicje. Zdanie w ujęciu semantyczno-logicznym. Kategoria modalna. (NWJP_01 ‒ NWJP_09);

Wypowiedzenie, składnik, grupa składniowa. Poziomy opisu wypowiedzenia: semantyczny, strukturalny, linearny. Konotacja, akomodacja syntaktyczna (NWJP_01 ‒ NWJP_02; NWJP_04 ‒ NWJP_09);

Wypowiedzenie pojedyncze i części zdania. Wypowiedzenia złożone i ich osobliwości. Procesy nominalizacyjne. Konstrukcje o charakterze niezdaniowym (NWJP_01 ‒NWJP_01; NWJP_01‒NWJP_09);

Zdania i teksty jako całości ponadzdaniowe. Kierunki badań nad tekstem: trans-zdaniowy i funkcjonalny (pragmatyczny) (NWJP_01‒ NWJP_09).

III. Informacje dodatkowe

1. Metody i formy prowadzenia zajęć umożliwiające osiągnięcie założonych EU (proszę wskazać z proponowanych metod właściwe dla opisywanych zajęć lub/i zaproponować inne):

- Wykład z prezentacją multimedialną wybranych zagadnień

- Wykład konweratoryjny

- Wykład problemowy

- Dyskusja

- Praca z tekstem

- Metoda ćwiczeniowa

- Metoda badawcza (dociekania naukowego)

- Metoda warsztatowa

- Metoda projektu

- Praca w grupach

2. Sposoby oceniania stopnia osiągnięcia EU (proszę wskazać z proponowanych sposobów właściwe dla danego EU lub/i zaproponować inne):

- egzamin ustny (NWJP_01, NWJP_02, NWJP_03, NWJP_04, NWJP_05, NWJP_06, NWJP_07, NWJP_08, NWJP_09)

- kolokwium pisemne (NWJP_01, NWJP_02, NWJP_03, NWJP_04, NWJP_05, NWJP_06, NWJP_07, NWJP_08, NWJP_09)

- test (NWJP_01, NWJP_02, NWJP_03, NWJP_04, NWJP_05, NWJP_06, NWJP_07, NWJP_08, NWJP_09)

- prezentacja multimedialna (NWJP_01, NWJP_02, NWJP_03, NWJP_04, NWJP_05, NWJP_06, NWJP_07, NWJP_08, NWJP_09)

- praca zaliczeniowa (analiza językowa tekstu) (NWJP_01, NWJP_02, NWJP_03, NWJP_04, NWJP_05, NWJP_06, NWJP_07, NWJP_08, NWJP_09)

- aktywność, uczestnictwo w dyskusji i rozmowie (NWJP_01, NWJP_02, NWJP_03, NWJP_04, NWJP_05, NWJP_06, NWJP_07, NWJP_08, NWJP_09).

3. Nakład pracy studenta i punkty ECTS:

a) godziny zajęć (wg planu studiów) z nauczycielem: 90 h

b) praca własna studenta:

- przygotowanie do zajęć: 30 h

- czytanie wskazanej literatury: 40 h

- przygotowanie pracy pisemnej, raportu, prezentacji, demonstracji, itp.: 30 h

- przygotowanie pracy semestralnej: 30 h

- przygotowanie do egzaminu / zaliczenia: 30 h

- inne (jakie?) - pisemne prace domowe 20 h

- egzamin ustny: 1 h

c) SUMA GODZIN: 271 h

d) LICZBA PUNKTÓW ECTS DLA ZAJĘĆ/PRZEDMIOTU: 10

4. Kryteria oceniania wg skali stosowanej w UAM:

‒ obecność na zajęciach;

‒ aktywność podczas zajęć (udział w rozmowie, dyskusji, proponowanych pracach zespołowych);

‒ sprawność językowa, umiejętność poprawnego posługiwania się językiem polskim zarówno w mowie, jak i piśmie, umiejętność samodzielnej pracy z różnorodnymi tekstami, przeprowadzania określonych analiz językowych;

‒ wartość merytoryczna prac zaliczeniowych: analizy językowej tekstu, prezentacji multimedialnej;

‒ sposób zaprezentowania na egzaminie zdobytej wiedzy, stopień opanowania zagadnień teoretycznych i metodologicznych, umiejętność odnoszenia problematyki teoretyczno-metodologicznej do określonego materiału językowego.

Skala ocen:

bardzo dobry (bdb; 5,0): bardzo dobra znajomość szczegółowej wiedzy przedmiotowej i metodologicznej w zakresie gramatyki współczesnego języka polskiego, bardzo dobra znajomość siatki pojęciowo-terminologicznej, bardzo dobra znajomość zasad analizy i interpretacji różnych tekstów w oparciu o wiedzę o systemie gramatycznym współczesnego języka polskiego, wysoka świadomość w zakresie poprawności językowej, bardzo dobre kompetencje w posługiwaniu się językiem polskim zarówno w mowie, jak i piśmie, aktywność w trakcie zajęć: systematyczne merytoryczne przygotowanie do zajęć, uczestnictwo w rozmowie, dyskusji, wyczerpujące opracowanie materiału na zaliczenie (analizy językowej tekstu, prezentacji multimedialnej).

dobry plus (+db; 4,5): jak wyżej, z nieznacznymi niedociągnięciami, szczególnie w zakresie językowej analizy tekstu.

dobry (db; 4,0): dobra znajomość szczegółowej wiedzy przedmiotowej i metodologicznej w zakresie gramatyki współczesnego języka polskiego, dobra znajomość siatki pojęciowo-terminologicznej, dobre przyswojenie zasad analizy i interpretacji różnych tekstów w oparciu o wiedzę na temat systemu gramatycznego współczesnego języka polskiego, wysoka świadomość w zakresie poprawności językowej, dobra sprawność w posługiwaniu się językiem polskim zarówno w mowie, jak i piśmie, aktywność podczas zajęć: dobre merytoryczne przygotowanie do rozmowy i dyskusji, prawidłowe opracowanie materiału na zaliczenie (analizy językowej tekstu, prezentacji multimedialnej).

dostateczny plus (+dst; 3,5): zadawalająca znajomość szczegółowej wiedzy przedmiotowej i metodologicznej w zakresie gramatyki współczesnego języka polskiego, zadowalająca znajomość siatki pojęciowo-terminologicznej, zadowalające opanowanie zasad analizy i interpretacji różnych tekstów z wykorzystaniem wiedzy na temat systemu gramatycznego współczesnego języka polskiego, dobra świadomość w zakresie poprawności językowej, dobre kompetencje w posługiwaniu się językiem polskim zarówno w mowie, jak i piśmie, zadowalające przygotowanie merytoryczne do zajęć, drobne niedociągnięcia w opracowanym materiale zaliczeniowym (analizie językowej tekstu, prezentacji multimedialnej).

dostateczny (dst; 3,0): niepełna wiedza przedmiotowa i metodologiczna związana z gramatycznym opisem współczesnego języka polskiego, okrojona znajomość aparatury pojęciowo-terminologicznej, słabo przyswojone zasady analizy i interpretacji różnych tekstów w oparciu o wiedzę na temat systemu gramatycznego współczesnego języka polskiego, niska świadomość językowa i kompetencje w zakresie poprawności językowej, bardzo niski stopień aktywności podczas zajęć, liczne błędy w pracach zaliczeniowych (analizie językowej, prezentacji multimedialnej).

niedostateczny (ndst; 2,0): niezadawalające przyswojenie zagadnień teoretyczno- metodologicznych z zakresu gramatyki współczesnego języka polskiego, nieznajomość podstawowej siatki pojęciowo-terminologicznej, nieznajomość zasad analizy i interpretacji różnych tekstów przeprowadzanych w oparciu o wiedzę na temat systemu gramatycznego współczesnej polszczyzny, niska świadomość językowa i bardzo słabe kompetencje poprawnościowe, brak aktywność podczas zajęć, liczne błędy w pracach zaliczeniowych (analizie językowej, prezentacji multimedialnej).

Literatura:

5. Zalecana literatura:

Bańko M., Wykłady z polskiej fleksji, Warszawa 2002.

Bartmiński J., Niebrzegowska-Bartmińska S., Tekstologia, Warszawa 2009.

Bobrowski I., Zaproszenie do językoznawstwa, Kraków 1998.

Części mowy, red. J. Bartmiński, M. Nowosad-Bakalarczyk, Lublin 2003.

Encyklopedia języka polskiego, red. S. Urbańczyk, wyd. III, Wrocław 1992.

Encyklopedia językoznawstwa ogólnego, red. K. Polański, Wrocław – Warszawa ‒ Kraków 1999.

Grabias S., Język w zachowaniach społecznych. Podstawy socjolingwistyki i logopedii, Lublin 2019.

Gramatyka komunikacyjna, red. A. Awdiejew, Warszawa – Kraków 1999.

Gramatyka współczesnego języka polskiego. Morfologia, red. R. Grzegorczykowa, R. La-skowski, H. Wróbel, Warszawa 1998.

Gramatyka współczesnego języka polskiego. Fonetyka i fonologia, red. H. Wróbel, Warszawa 1995.

Gramatyka współczesnego języka polskiego. Składnia, red. Z. Topolińska, Warszawa 1984.

Grzegorczykowa R., Wprowadzenie do semantyki językoznawczej, Warszawa 1990.

Grzegorczykowa R., Wstęp do językoznawstwa, Warszawa 2007.

Grzegorczykowa R., Wykłady z polskiej składni, Warszawa 1996.

Grzegorczykowa R., Zarys słowotwórstwa polskiego. Słowotwórstwo opisowe, Warszawa 1979.

Jadacka H., Kultura języka polskiego: fleksja, słowotwórstwo, składnia, Warszawa 2007.

Jadacka H., System słowotwórczy polszczyzny 1945-2000, Warszawa 2001.

Jodłowski S., Podstawy polskiej składni, Warszawa 1976.

Jodłowski S., Studia nad częściami mowy, Warszawa 1971.

Kaproń-Charzyńska I., Pragmatyczne aspekty słowotwórstwa. Funkcja ekspresywna i poetyc-ka, Toruń 2014.

Klemensiewicz Z., Zarys składni polskiej, Warszawa 1969.

Kognitywne podstawy języka i językoznawstwa, red. E. Tabakowska, Kraków 2001.

Madelska L., Witaszek-Samborska M., Zapis fonetyczny. Zbiór ćwiczeń, Poznań 2015.

Nagórko A., Zarys gramatyki polskiej, Warszawa 2005.

Ostaszewska D., Tambor J., Podstawowe wiadomości z fonetyki i fonologii współczesnego języka polskiego, Katowice 1999.

Ożóg K., Polszczyzna przełomu XX i XXI wieku, Rzeszów 2004.

Polszczyzna XX wieku. Ewolucja i perspektywy rozwoju, red. S. Gajda, S. Dubisz, Warszawa 2001.

Ruszkowski M., Kategorie pośrednie w składni polskiej, Kielce 2001.

Saloni Z., Świdziński M., Składnia współczesnego języka polskiego, Warszawa 1998.

Szpyra-Kozłowska J., Wprowadzenie do współczesnej fonologii, Lublin 2002.

Tokarski J., Fleksja polska, Warszawa 2001.

Vater H., Wprowadzenie do lingwistyki, Wrocław 2015.

Waszakowa K., Słowotwórstwo współczesnego języka polskiego. Rzeczowniki z formantami paradygmatycznymi, Warszawa 1993.

Wielki słownik poprawnej polszczyzny, red. A. Markowski, Warszawa 2006.

Wierzchowska B., Fonetyka i fonologia języka polskiego, Wrocław 1980.

Wróbel H., Gramatyka języka polskiego, Kraków 2001.

Współczesny język polski, red. J. Bartmiński, Lublin 2014.

Żydek-Bednarczuk U., Wprowadzenie do lingwistycznej analizy tekstu, Kraków 2005.

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2020/2021" (w trakcie)

Okres: 2021-03-01 - 2021-09-30
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Ćwiczenia, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: (brak danych)
Prowadzący grup: Magdalena Graf, Wojciech Hofmański, Romana Łapa, Karolina Ruta-Korytowska, Małgorzata Rybka, Marta Wrześniewska-Pietrzak
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie z notą
Ćwiczenia - Zaliczenie z notą
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.