Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Postpamięć

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 03-FK-200 Kod Erasmus / ISCED: 08.0 / (0220) Nauki humanistyczne
Nazwa przedmiotu: Postpamięć
Jednostka: Instytut Filologii Polskiej
Grupy: Przedmioty fakultatywne dla filologii polskiej
Punkty ECTS i inne: (brak)
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: język polski
Rodzaj przedmiotu:

fakultatywne

Cele kształcenia:

- zapoznanie się z tekstami literackimi, w których pojawiają się wątki postpamięciowe dotyczące zagłady Żydów,

- poznanie i poprawne stosowanie najważniejszych dla kategorii postpamięci pojęć: pamięć, postpamięć, postgeneracja, trauma, żałoba, melancholia,

- pozyskanie wiedzy o najważniejszych literackich świadectwach zagłady Żydów (w literaturze polskiej) oraz relacji miedzy nimi a postpamięciowymi reprezentacjami Zagłady w literaturze najnowszej,

- doskonalenie umiejętności analizy, interpretacji oraz wartościowania tekstu literackiego,

- doskonalenie umiejętności czytania tekstów z zakresu literaturoznawstwa;


Pełny opis:

1) TRAUMA, DOŚWIADCZENIE GRANICZNE

2) ŻAŁOBA I MELANCHOLIA

3) PAMIĘĆ (KULTUROWA, ZBIOROWA)

4) POSTPAMIĘĆ (POSTMEMORY)

5) ZAGŁADA I PROFANACJE

6) WYDARZENIE, KTÓREGO NIE BYŁO – casus Wilkomirskiego

7) Art Spiegelman, MAUS. OPOWIEŚĆ OCALAŁEGO

8) FAZY I SPOSOBY PISANIA O ZAGŁADZIE W LITERATURZE POLSKIEJ

9) Bożena Umińska-Keff, UTWÓR O MATCE I OJCZYŹNIE

10) Agata Tuszyńska, RODZINNA HISTORIA LĘKU

11) Steve Sem-Sandberg, BIEDNI LUDZIE Z MIASTA ŁODZI

12) Elżbieta Cherezińska, BYŁAM SEKRETARKĄ RUMKOWSKIEGO: DZIENNIKI ETKI DAUM

13) Andrzej Bart, FABRYKA MUCHOŁAPEK

14) Marek Bieńczyk, TWORKI

15) Piotr Szewc, ZAGŁADA

Literatura:

Jacek Leociak, Doświadczenie jako kategoria organizująca, Inspiracje, w: idem, Doświadczenia graniczne. Studia o dwudziestowiecznych formach reprezentacji, Akademia Humanistyczna, IBL PAN, Warszawa 2009, s. 8-21.

Katarzyna Prot-Klinger, Życie po Zagładzie: skutki traumy u ocalałych z Holocaustu. Świadectwa z Polski i z Rumunii, Instytut Psychiatrii i Neurologii, Warszawa 2009 (wybrane fragmenty).

Piotr Sztompka, Trauma zmian społecznych, w: idem, Socjologia. Analiza społeczeństwa, Znak, Kraków 2012, s. 512-530.

Frank Ankersmit, Pamiętając Holocaust: żałoba i melancholia [w:] Pamięć, etyka i historia. Anglo-amerykańska teoria historiografii lat dziewięćdziesiątych. Antologia przekładów, pod red. Ewy Domańskiej, Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 2002, s. 163-184.

Zygmunt Freud, Żałoba i melancholia, w: idem, Psychologia nieświadomości, tłum. Robert Reszke, Wydawnictwo KR, Warszawa 2007, s. 147-159.

Slavoj Żiżek, Melancholia i akt etyczny, „Res Publica Nowa” 2001, nr 10.

Pierre Nora, Czas pamięci, tłum. Witold Dłuski, „Res Publica Nowa” 2001, nr 7, s. 37-43.

Pamięć zbiorowa i kulturowa. Współczesna perspektywa niemiecka, pod red. M. Saryusz-Wolskiej, Universitas, Kraków 2009 (całość).

Jerzy Kałążny, Kategoria pamięci zbiorowej w badaniach literaturoznawczych, „Kultura Współczesna” 2007, nr 3 (53), s. 85-103.

Marianne Hirsch, Family Frames: Photography, Narrative and Postmemory, Harvard University Press, Cambridge 1997 (przetłumaczone fragmenty udostępnia prowadzący).

Marianne Hirsch, The Generation of Postmemory: Writing and Visual Culture After the Holocaust, Columbia University Press, New York 2011 (przetłumaczone fragmenty udostępnia prowadzący).

Przemysław Czapliński, Zagłada i profanacje, „Teksty Drugie” 2009, nr 4, s. 199-213.

Tomasz Basiuk, Agnieszka Graff, Fałszerstwo Wilkomirskiego: trauma jako konwencja kulturowa i narracyjna [w:] Stosowność i forma. Jak opowiadać o Zagładzie?, pod red. Michała Głowińskiego, Universitas, Kraków 2006, s. 387-404.

Agnieszka Haska, Zapętlenia pamięci i wyobraźni. Trzy opowieści o Zagładzie, „Zagłada Żydów. Studia i materiały” 2010, nr 6, s. 41-54.

Zofia Mitosek, Wydarzenie, którego nie było, czyli Holokaust dla maluczkich, „Teksty Drugie” 2008, nr 6, s. 207-216.

Art Spiegelman, Maus. Opowieść ocalałego, I (Mój ojciec krwawi historią) i II (I tu zaczęły się moje kłopoty), wyd. Post, Kraków 2001.

Bożena Umińska-Keff, Utwór o matce i ojczyźnie, Korporacja Ha!art, Kraków 2008.

Agata Tuszyńska, Rodzinna historia lęku, Wydawnictwo Literackie, Kraków 2008 (wybrane rozdziały lub całość).

Steve Sem-Sandberg, Biedni ludzie z miasta Łodzi, przeł. Mariusz Kalinowski, Wydawnictwo Literackie, Kraków 2011 (wybrane fragmenty).

Elżbieta Cherezińska, Byłam sekretarką Rumkowskiego: dzienniki Etki Daum, Zysk i S-ka, Poznań 2008.

Monika Polit, Mordechaj Chaim Rumkowski. Prawda i zmyślenie, Stowarzyszenie Centrum Badań nad Zagładą Żydów, Warszawa 2012.

Andrzej Bart, Fabryka muchołapek, Wydawnictwo W.A.B., Warszawa 2008.

Marek Bieńczyk, Tworki, Sic!, Warszawa 2007.

Piotr Szewc, Zagłada, wstęp: Julian Stryjkowski, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1993.

Powyższy spis obejmuje jedynie wybrane teksty. Szczegółową listę lektur podaje prowadzący zajęcia przed rozpoczęciem każdego kursu (na początku semestru).

Efekty kształcenia:

Student potrafi:

- wymienić i omówić najważniejsze teksty literackie, w których pojawiają się wątki postpamięciowe,

- umieścić teksty postpamięciowe w szerszym kontekście polskiej literatury poświęconej Zagładzie,

- wymienić i wyjaśnić najważniejsze dla kategorii postpamięci pojęcia, takie jak: pamięć, postpamięć, postgeneracja, żałoba, melancholia, trauma,

- czytać ze zrozumieniem prace naukowe z zakresu literaturoznawstwa, zrekonstruować ich główne tezy,

- przygotować dłuższą pisemną wypowiedź na temat wybranego tekstu literackiego, w którym pojawiają się wątki postpamięciowe, z odwołaniem do literatury przedmiotu;

Metody i kryteria oceniania:

- obecność i aktywność na zajęciach,

- wartość merytoryczna wypowiedzi prezentowanych na zajęciach,

- praca pisemna,

- dla chętnych: egzamin ustny z treści i zagadnień omawianych na zajęciach;

Przedmiot nie jest oferowany w żadnym z aktualnych cykli dydaktycznych.
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.